Implanty zygomatyczne — kiedy „nie ma kości” nie znaczy „nie da się”

„Powiedziano mi, że nie mam kości i nic się nie da zrobić.” To zdanie czasami pada po konsultacji, na której pacjent usłyszał, że wszczepienie implantów w szczęce jest niemożliwe. Dla wielu osób brzmi ono jak zamknięcie sprawy: skoro kości nie ma, to nie ma o czym rozmawiać. Tymczasem to zdanie jest niepełne, a jego uzupełnienie zmienia sens. Implanty zygomatyczne to rozwiązanie pomyślane dokładnie dla takich sytuacji — z jednym zastrzeżeniem: nie są łatwiejszą wersją standardowego leczenia, tylko trudniejszą.

Co właściwie znaczy „nie ma kości”

Szczęka nie jest jednolitą bryłą. Jej dolną część stanowi wyrostek zębodołowy (fragment kości, w którym osadzone są korzenie zębów). Wyrostek istnieje po to, by utrzymywać zęby, i zachowuje się zgodnie z tą funkcją: kiedy zębów zabraknie, przestaje otrzymywać bodźce mechaniczne i stopniowo się cofa. Proces ten trwa latami, postępuje najszybciej w pierwszym okresie po utracie zębów i u części pacjentów prowadzi do stanu, w którym w miejscu dawnych zębów zostaje cienka blaszka kostna.

To właśnie ten wyrostek ma na myśli lekarz, mówiąc „nie ma kości”. Nie znika przy tym cała szczęka ani twarzoczaszka — zanika jedna, wyspecjalizowana jej część.

Kość jarzmowa, potocznie nazywana kością policzka, należy do zupełnie innego porządku anatomicznego. Tworzy wypukłość policzka, współtworzy boczną i dolną ścianę oczodołu i przenosi siły żucia z górnego łuku zębowego na resztę czaszki. Nie utrzymuje zębów, więc utrata uzębienia jej nie dotyczy — zachowuje objętość i stabilność także wtedy, gdy wyrostek zębodołowy praktycznie zniknął. Na tym opiera się cała idea metody: implanty zygomatyczne — nazywane też implantami jarzmowymi — w ogóle nie korzystają z wyrostka, tylko omijają go i kotwiczą się w kości jarzmowej.

W rozmowach z pacjentami zgłaszającymi się do Modern Dental & Orthodontics (Klinika MDO) powraca pytanie o to, czy usłyszana wcześniej odmowa jest ostateczna. Odpowiedzi rzadko da się udzielić bez badania obrazowego. Zdjęcie panoramiczne pokazuje obraz spłaszczony i nie odwzorowuje wiarygodnie grubości kości ani przebiegu ścian zatoki szczękowej. Podstawą kwalifikacji jest tomografia komputerowa wiązki stożkowej, czyli badanie CBCT — i to jej analiza, a nie sama rozmowa, rozstrzyga, które rozwiązania w ogóle wchodzą w grę. Więcej o różnicach między badaniami obrazowymi znajdziesz w naszym przewodniku po radiologii stomatologicznej.

Na czym polega implant zygomatyczny i czym różni się od klasycznego

W skrócie: implanty zygomatyczne to długie wszczepy prowadzone pod kątem od okolicy zanikłego wyrostka zębodołowego do kości jarzmowej. Pomijają miejsce, w którym kości zabrakło, i opierają się na kości policzka, która po utracie zębów nie zanika. Dzięki temu w większości przypadków nie wymagają wcześniejszej odbudowy kości.

Implant klasyczny to stosunkowo krótki wszczep osadzany w wyrostku zębodołowym — najczęściej w osi zbliżonej do osi utraconego zęba, choć bywa też celowo nachylany. Implant zygomatyczny jest kilkakrotnie dłuższy i prowadzony pod kątem: rozpoczyna się w okolicy dawnego wyrostka, biegnie wzdłuż lub wewnątrz bocznej ściany zatoki szczękowej i kończy zakotwiczeniem w kości jarzmowej. Stabilność uzyskuje więc nie z kości, której brakuje, lecz z kości, która pozostała nienaruszona.

Tor wszczepu nie jest identyczny u każdego pacjenta. Opisuje się podejście wewnątrzzatokowe, w którym implant przechodzi przez światło zatoki, oraz zewnątrzzatokowe, w którym biegnie po zewnętrznej stronie jej ściany. O wyborze decyduje kształt przedniej ściany zatoki, a nie preferencja operatora — to założenie leży u podstaw koncepcji ZAGA — podejścia zakładającego dopasowanie zabiegu do anatomii konkretnego pacjenta. Ta sama zasada obejmuje planowanie tkanek miękkich: praca opublikowana w 2025 roku w International Journal of Periodontics & Restorative Dentistry przedstawia drzewo decyzyjne doboru cięcia i płata, oparte na pięciu czynnikach anatomicznych — między innymi na grubości błony śluzowej podniebienia i szerokości dziąsła zrogowaciałego. Dobre pokrycie wszczepu tkanką miękką ma znaczenie dla gojenia i dla powikłań w kolejnych latach.

W praktyce implanty zygomatyczne rzadko stosuje się pojedynczo. Najczęściej stanowią element odbudowy całego łuku: w wariancie hybrydowym łączy się je z wszczepami klasycznymi w odcinku przednim, a przy najgłębszym zaniku stosuje się protokół oparty na czterech implantach zygomatycznych, po dwa z każdej strony. Wybór wariantu wynika z tego, ile kości pozostało w odcinku przednim szczęki. Retrospektywna analiza dziewiętnaściorga pacjentów leczonych dwoma protokołami zygomatycznymi, opublikowana w 2026 roku, nie odnotowała żadnej utraty wszczepu ani uzupełnienia — to jednak mała grupa i krótka obserwacja.

Nie oznacza to, że augmentacja jest gorszą drogą — tylko że w części przypadków przestaje być warunkiem koniecznym. Same techniki odbudowy kości omawiamy osobno, w artykule o augmentacji kości przed implantem.

Cztery poziomy zaniku szczęki — kiedy co się rozważa

Poniższe zestawienie porządkuje logikę kwalifikacji. Nie pozwala samodzielnie ustalić, do której grupy się należy — o tym rozstrzyga tomografia.

Poziom 1 — kość wystarczająca w odcinku przednim i bocznym

Klasyczna implantacja albo standardowy protokół odbudowy całego łuku. Implanty zygomatyczne nie są rozważane.

Poziom 2 — kość ograniczona w odcinku bocznym szczęki

W grę wchodzi nachylenie implantów tylnych tak, by ominąć zatokę, albo podniesienie dna zatoki szczękowej i implantacja w odbudowanym miejscu.

Poziom 3 — zanik zaawansowany

Rozważa się rozległą augmentację z implantacją odroczoną o kilka miesięcy albo protokół hybrydowy, w którym część wszczepów kotwiczy się klasycznie, a część w kości jarzmowej.

Poziom 4 — zanik skrajny, przy którym augmentacja obarczona jest wysokim ryzykiem

Wtedy protokół oparty wyłącznie na implantach zygomatycznych bywa rozwiązaniem rozważanym w pierwszej kolejności, gdy zależy nam na uzupełnieniu stałym. Konsensus ITI z 2023 roku wskazuje właśnie zanik lub ubytek kości szczęki jako główne wskazanie do tej metody.

Kluczowe jest to, że po implanty zygomatyczne sięga się nie dla wygody, lecz tam, gdzie kończą się możliwości klasycznej implantacji — również tej poprzedzonej odbudową kości.

Co trzeba zgłosić przed zabiegiem i kiedy metoda nie wchodzi w grę

Kwalifikacja do implantów zygomatycznych nie kończy się na tomografii. Część czynników nie ma nic wspólnego z ilością kości, a mimo to potrafi zmienić plan albo odroczyć zabieg.

Leki wpływające na przebudowę kości. Bisfosfoniany, denosumab i inne leki antyresorpcyjne — przyjmowane w osteoporozie lub w chorobie nowotworowej — wiążą się z ryzykiem martwicy kości szczęk. Trzeba je zgłosić wprost, podając nazwę preparatu i czas przyjmowania, również wtedy, gdy leczenie zakończyło się kilka lat temu.

Przebyta radioterapia okolicy głowy i szyi. Napromienianie zmienia ukrwienie i gojenie kości. Nie jest to automatyczne wykluczenie, ale wymaga odrębnej oceny i uzgodnienia z zespołem prowadzącym leczenie onkologiczne.

Choroby zatok szczękowych. Zatoka jest bezpośrednim sąsiadem wszczepu przez cały okres jego użytkowania. Czynne lub przewlekłe zapalenie, polipy albo przebyte operacje zatok wymagają wyjaśnienia jeszcze przed zabiegiem.

Palenie tytoniu, niewyrównana cukrzyca, leki przeciwkrzepliwe, choroby zaburzające gojenie. Rzadko wykluczają leczenie całkowicie — częściej przesuwają termin albo zmieniają przygotowanie do zabiegu.

Uczciwie trzeba dodać, że w recenzowanym piśmiennictwie brakuje badań określających, o ile każdy z tych czynników zwiększa ryzyko niepowodzenia akurat przy implantach zygomatycznych. Dlatego decyzja zapada indywidualnie, po zebraniu pełnego wywiadu — a zatajenie przyjmowanych leków działa wyłącznie na szkodę pacjenta.

Przebieg leczenia i moment, w którym pacjent odzyskuje zęby

Leczenie zaczyna się od diagnostyki obrazowej. Ankieta ekspercka przeprowadzona w ramach pierwszego globalnego konsensusu dotyczącego odbudowy bezzębnej szczęki, opublikowana w 2026 roku w Clinical Oral Implants Research, wykazała bardzo wysoki poziom zgody w kilku punktach — wśród nich znalazły się rutynowe wykonywanie tomografii przed planowaniem oraz ocena stanu zatoki szczękowej przy podejrzeniu jej patologii. To nie jest formalność — od stanu zatoki zależy zarówno przebieg zabiegu, jak i ryzyko powikłań w kolejnych latach.

Sam zabieg przeprowadza się zwykle w znieczuleniu ogólnym lub w sedacji, jednoczasowo po obu stronach szczęki. Trwa dłużej niż klasyczna implantacja i wymaga zespołu przygotowanego do pracy w tej okolicy.

Moment odzyskania zębów bywa dla pacjentów kwestią najważniejszą. W protokołach zygomatycznych standardem stało się obciążenie natychmiastowe, czyli osadzenie tymczasowego mostu w ciągu pierwszych dni po operacji. Nie jest to wyłącznie kwestia komfortu: metaanaliza z 2023 roku opublikowana w International Journal of Implant Dentistry wykazała, że wszczepy obciążone natychmiastowo utrzymywały się lepiej niż obciążane z opóźnieniem, a różnica była na tyle wyraźna, że trudno tłumaczyć ją przypadkiem. Metaanaliza nie wyjaśnia jednak przyczyny tej różnicy. W badaniach nad nowszym, dopasowanym do anatomii podejściem obciążenie natychmiastowe stosowano w blisko dziewięciu przypadkach na dziesięć; przy technice starszej — w nieco ponad dwóch na dziesięć.

Uzupełnienie ostateczne wykonuje się po wygojeniu, zwykle po kilku miesiącach. Most tymczasowy pełni w tym czasie funkcję pełnoprawnego uzupełnienia — pacjent nie chodzi bez zębów.

Badanie satysfakcji opublikowane w 2025 roku w Clinical Oral Implants Research, obejmujące dwudziestu dwóch kolejnych pacjentów leczonych z obciążeniem natychmiastowym, wykazało po sześciu miesiącach wysoką ocenę ogólną u blisko trzech czwartych badanych; podobnie oceniano estetykę i żucie. Zadowolenie z żucia rosło z czasem — między drugim tygodniem a szóstym miesiącem. To badanie z jednego ośrodka i na niewielkiej grupie, więc jego wyników nie należy odczytywać jako obietnicy.

Pierwsze dni po zabiegu

W znieczuleniu ogólnym pacjent nie odczuwa zabiegu; przy sedacji połączonej ze znieczuleniem miejscowym odczucia są ograniczone, a wspomnienia z zabiegu zwykle szczątkowe. Dolegliwości pojawiają się dopiero po ustąpieniu znieczulenia i u większości osób dają się opanować lekami przeciwbólowymi zaleconymi przez lekarza prowadzącego.

Bardziej uciążliwy bywa obrzęk policzków, czasem z podbiegnięciami krwawymi w okolicy oczu. Zwykle narasta przez pierwsze dwie–trzy doby, po czym ustępuje. W tym czasie stosuje się dietę miękką, chłodzenie okolicy i sen z uniesioną głową.

Jest też zalecenie, o którym łatwo zapomnieć, a które wynika wprost z sąsiedztwa zatoki: przez pierwsze tygodnie nie należy energicznie wydmuchiwać nosa, a kichać lepiej z otwartymi ustami. Wzrost ciśnienia w zatoce w okresie gojenia jest niepożądany. Palenie tytoniu jest w tym czasie szczególnie niekorzystne.

Do pracy biurowej większość pacjentów wraca w ciągu kilku dni, wysiłek fizyczny odkłada się na dłużej. Przebieg bywa różny, a rozstrzygają zalecenia zespołu prowadzącego.

Powikłania i ograniczenia — o czym trzeba wiedzieć wcześniej

Najczęstszym powikłaniem biologicznym implantów zygomatycznych jest zapalenie zatoki szczękowej. Konsensus ITI podaje, że zapalenie zatoki opisywano w około czternastu przypadkach na sto przy obserwacji sięgającej średnio ponad pięciu lat — czyli mniej więcej w co siódmym przypadku. Jest to zarazem powikłanie, które może prowadzić do utraty wszczepu.

Ważniejszy od samej liczby jest jednak rozkład tych zdarzeń w czasie. Duża analiza kohortowa z 2023 roku opublikowana w Clinical Oral Implants Research, obejmująca ponad dziewięćset wszczepów zygomatycznych i blisko osiem lat obserwacji, wykazała, że zapalenie zatoki ujawniało się średnio dopiero po około czterech i pół roku od zabiegu. To powikłanie późne, a nie okołooperacyjne — i to jest argument za tym, by leczenie tego typu prowadzić w ośrodku, który zapewnia kontrole przez lata, a nie tylko przez pierwsze miesiące. W tej samej pracy zapalenie zatoki, zakażenie okolicy jarzmowej i połączenie ustno-zatokowe okazały się powiązane z późniejszą utratą wszczepu.

Ryzyko prawdopodobnie nie jest stałe i zależy od techniki, choć trzeba od razu zaznaczyć, jak ostrożnie należy czytać te dane. Przegląd systematyczny obejmujący ponad dwa tysiące implantów zygomatycznych zestawił starszą technikę oryginalną z podejściem dopasowanym do anatomii pacjenta. Odsetki powikłań notowane przy technice starszej były wyższe: zapalenie zatoki opisywano tam w około jednym przypadku na dziesięć, a przy podejściu anatomicznym w mniej niż jednym na dwadzieścia. Podobny kierunek dotyczył zaburzeń czucia w okolicy policzka, skrzydełka nosa i wargi górnej — przy starszej technice notowano je mniej więcej w co dziesiątym przypadku, przy nowszej sporadycznie. Autorzy podkreślają jednak, że badania były na tyle różnorodne, iż nie dało się przeprowadzić porównania statystycznego obu technik, a przeżywalność wszczepów była w obu grupach zbliżona. To zestawienie pokazuje kierunek, a nie udowodnioną przewagę. Do przeglądu włączano przy tym badania z obserwacją już od pół roku — a skoro zapalenie zatoki ujawnia się zwykle po latach, podane odsetki są raczej zaniżone niż zawyżone.

Do możliwych powikłań należą także zakażenia tkanek miękkich, przetoka ustno-zatokowa (utrwalone połączenie między jamą ustną a zatoką) oraz recesja błony śluzowej otaczającej wszczep, czyli obniżenie się tkanki miękkiej w okolicy jego platformy. Znaczenie ma tu również anatomia: tor implantu przebiega w sąsiedztwie oczodołu, co samo w sobie stanowi wystarczający powód, by zabieg planować cyfrowo i powierzać go zespołowi wykonującemu go regularnie.

Osobną grupą są powikłania mechaniczne samej konstrukcji opartej na implantach zygomatycznych. W dużej analizie kohortowej najczęstszym z nich okazało się złamanie śruby protetycznej — opisano dwadzieścia dziewięć takich zdarzeń, średnio po czterech latach od zabiegu. To powikłanie naprawialne, ale wymagające wizyty, a nie samo mijające.

Jak na tym tle wygląda trwałość? Metaanaliza obejmująca ponad tysiąc trzysta implantów zygomatycznych wykazała, że po okresie obserwacji sięgającym średnio ponad sześciu lat na miejscu pozostawało około dziewięćdziesiąt sześć wszczepów na sto. W przeliczeniu na rok oznacza to utratę mniej więcej siedmiu na tysiąc. Osobna analiza kohortowa, obejmująca pacjentów leczonych na przestrzeni ponad dwudziestu lat i obserwowanych średnio blisko osiem lat, podaje wartość niższą — blisko dziewięćdziesiąt wszczepów na sto. Rozbieżność sama w sobie jest informacją: metaanaliza zbiera wyselekcjonowane badania, a pojedyncza kohorta pokazuje pełny przekrój jednej grupy pacjentów, łącznie z wszczepami zakładanymi w latach dziewięćdziesiątych, gdy stosowano inne powierzchnie implantów. Przyczyn różnicy jest więc kilka i nie da się jej sprowadzić do jednej.

Z kolei metaanaliza porównująca implanty zygomatyczne z klasycznymi w obserwacji co najmniej pięcioletniej nie wykazała między nimi istotnej różnicy w przeżywalności. Żadna z tych liczb nie jest jednak gwarancją dla konkretnej osoby — badania opisują populacje, nie pojedynczych pacjentów.

Objawy, przy których trzeba zgłosić się szybko

Ponieważ najczęstsze powikłanie implantów zygomatycznych potrafi ujawnić się dopiero po latach, warto rozpoznawać jego sygnały:

• jednostronna niedrożność nosa utrzymująca się mimo leczenia,
• ropny lub cuchnący wyciek z nosa albo spływanie wydzieliny po tylnej ścianie gardła,
• ból i uczucie rozpierania w okolicy policzka lub pod oczodołem,
• wrażenie przechodzenia powietrza albo płynu między jamą ustną a nosem,
• obrzęk, który po kilku dobach narasta zamiast ustępować, zwłaszcza z gorączką,
• ruchomość mostu lub zmiana sposobu, w jaki zęby się stykają.

Żaden z tych objawów sam w sobie nie przesądza o powikłaniu, ale każdy jest powodem do kontaktu z lekarzem, a nie do czekania.

Implanty zygomatyczne a klasyczna implantacja poprzedzona augmentacją

Wymiar	Protokół zygomatyczny	Implantacja po augmentacji
Całkowity czas leczenia	Zwykle krótszy — odbudowa kości nie poprzedza wszczepienia	Zwykle dłuższy — po odbudowie kości potrzebny jest okres gojenia przed implantacją
Liczba zabiegów chirurgicznych	Najczęściej jeden zabieg właściwy	Zwykle co najmniej dwa etapy chirurgiczne
Moment odzyskania zębów	Zwykle obciążenie natychmiastowe — most tymczasowy w pierwszych dniach	Zęby stałe dopiero po wygojeniu przeszczepu i integracji wszczepów
Profil powikłań	Zapalenie zatoki na pierwszym miejscu, często ujawniające się po latach	Ryzyko związane z gojeniem przeszczepu i niepowodzeniem odbudowy kości
Wymagania wobec ośrodka	Planowanie cyfrowe, odrębne szkolenie zespołu, regularne wykonywanie procedury	Doświadczenie w chirurgii regeneracyjnej i dłuższy nadzór nad gojeniem

Zestawienie ma charakter porządkujący. Uczciwie trzeba zaznaczyć, że w recenzowanym piśmiennictwie brakuje badań bezpośrednio porównujących obie drogi pod względem całkowitego czasu leczenia — różnice w tym wierszu wynikają z samej konstrukcji protokołów, a nie z pomiaru w badaniu klinicznym.

Życie z odbudową i co, jeśli coś zawiedzie

Most na implantach zygomatycznych jest konstrukcją stałą, przykręcaną do wszczepów — pacjent nie zdejmuje go samodzielnie. Czyszczenie obejmuje więc nie tylko powierzchnie zębów, ale i przestrzeń pod przęsłem: szczoteczki międzyzębowe, nici dentystyczne z odcinkiem usztywnionym i gąbczastym oraz irygator są tu narzędziami codziennymi, a nie dodatkiem. Mowa wymaga zwykle kilku tygodni adaptacji.

Kontrole planuje się regularnie i bez określonego z góry końca. Obejmują także ocenę okolicy zatok — najczęstsze powikłanie ujawnia się z opóźnieniem liczonym w latach, więc odstęp między wizytami ma tu znaczenie większe niż przy uzupełnieniach klasycznych. W dużej analizie kohortowej do utraty wszczepu dochodziło średnio po niespełna pięciu latach, a większość utrat przypadała na pierwsze pięć lat obserwacji.

Osobne pytanie brzmi: co, jeśli wszczep zostanie utracony? Odpowiedź zależy od tego, ile filarów pozostało i w jakim stanie jest kość jarzmowa. Utrata jednego z kilku wszczepów nie musi oznaczać utraty całej odbudowy, ale bywa też tak, że konieczne staje się przeprojektowanie konstrukcji. Piśmiennictwo dotyczące postępowania w takich sytuacjach jest ubogie — i to samo w sobie jest argumentem, by omówić ten scenariusz przed zabiegiem, a nie po nim.

Czego wymagać od ośrodka i o co zapytać na konsultacji

W ankiecie eksperckiej z 2026 roku najwyższy poziom zgody — powyżej dziewięćdziesięciu pięciu procent odpowiedzi — objął między innymi stwierdzenie, że zakładanie implantów zygomatycznych wymaga odrębnego, specjalistycznego szkolenia. To jeden z nielicznych punktów, w których zgoda ekspertów była tak wyraźna — i dobry punkt odniesienia przy wyborze miejsca leczenia.

Z perspektywy zespołu klinicznego Modern Dental & Orthodontics (Klinika MDO) istotne jest, że rozmowa o metodzie ma sens dopiero po tomografii — wcześniej pozostajemy w obszarze przypuszczeń. Zanim padnie decyzja, warto na konsultacji zapytać:

• Czy wykonano tomografię stożkową i co dokładnie z niej wynika w moim przypadku?
• Czy oceniono stan zatok szczękowych przed zabiegiem?
• Jakie warianty rozważano poza protokołem zygomatycznym i dlaczego zostały odrzucone?
• Czy zabieg planuje się cyfrowo, na podstawie danych z tomografii?
• Jak często zespół wykonuje tę procedurę?
• Jak wygląda plan kontroli w kolejnych latach i kto je prowadzi?
• Co się stanie, jeśli wszczep zostanie utracony — jakie są wtedy możliwości?

Odpowiedzi wymijające w punktach dotyczących diagnostyki i długoterminowych kontroli są sygnałem, przy którym warto poszukać drugiej opinii.

Najczęstsze pytania

Co to są implanty zygomatyczne?

To wszczepy kilkakrotnie dłuższe od klasycznych, prowadzone pod kątem od okolicy dawnego wyrostka zębodołowego aż do kości jarzmowej, czyli kości policzka. Kotwiczą się w kości, która nie zanika po utracie zębów, dzięki czemu w większości przypadków nie wymagają wcześniejszej odbudowy kości w szczęce.

Dla kogo są implanty zygomatyczne?

Dla osób z zaawansowanym lub skrajnym zanikiem kości szczęki, u których klasyczna implantacja nie jest możliwa — także po rozważeniu odbudowy kości. Kwalifikację przeprowadza się na podstawie tomografii stożkowej. Nie jest to metoda alternatywna wobec standardowej implantacji przy wystarczającej ilości kości.

Czy przy implantach zygomatycznych potrzebna jest augmentacja?

Zwykle nie. Sens metody polega właśnie na ominięciu zanikłego wyrostka zębodołowego i zakotwiczeniu wszczepu w kości jarzmowej, która pozostaje stabilna. W części przypadków w odcinku przednim szczęki stosuje się jednak dodatkowo implanty klasyczne, co może wiązać się z odrębnymi wskazaniami i z inną kwalifikacją.

Jakie są powikłania implantów zygomatycznych?

Najczęstszym jest zapalenie zatoki szczękowej — w badaniach opisywano je w około czternastu przypadkach na sto w obserwacji kilkuletniej, często dopiero po kilku latach od zabiegu. Rzadziej występują zakażenia tkanek miękkich, zaburzenia czucia w okolicy policzka, skrzydełka nosa i wargi górnej, połączenie ustno-zatokowe i recesja tkanki miękkiej wokół wszczepu.

Kiedy po zabiegu dostaje się zęby?

W protokołach zygomatycznych standardem jest obciążenie natychmiastowe: tymczasowy most stały osadza się zwykle w ciągu pierwszych dni po operacji, więc pacjent nie pozostaje bez zębów. Uzupełnienie ostateczne wykonuje się po wygojeniu, najczęściej po kilku miesiącach. Przebieg zależy od sytuacji klinicznej i może się różnić.

Czy zabieg jest bolesny?

Zabieg wykonuje się w znieczuleniu ogólnym albo w sedacji ze znieczuleniem miejscowym, więc pacjent go nie odczuwa lub odczuwa w stopniu ograniczonym. Dolegliwości pojawiają się po ustąpieniu znieczulenia i u większości osób dają się opanować lekami przeciwbólowymi. Bardziej uciążliwy bywa obrzęk policzków, narastający zwykle przez dwie do trzech dób, czasem z podbiegnięciami krwawymi w okolicy oczu. Przebieg jest indywidualny.

Ile wytrzymują implanty zygomatyczne?

W metaanalizie obejmującej ponad tysiąc trzysta wszczepów po średnio ponad sześciu latach na miejscu pozostawało około dziewięćdziesiąt sześć na sto. W kohorcie obserwowanej blisko osiem lat wartość była niższa. Sama konstrukcja protetyczna utrzymywała się w badaniach nieco rzadziej niż wszczepy. Trwałość zależy od anatomii, higieny i regularności kontroli — nie da się jej zagwarantować.

Czy każda klinika wykonuje takie zabiegi?

Nie. Eksperci są zgodni, że procedura wymaga odrębnego szkolenia specjalistycznego, planowania cyfrowego na podstawie tomografii stożkowej oraz zespołu wykonującego ją regularnie. Przed decyzją warto zapytać wprost o doświadczenie zespołu, o ocenę stanu zatok i o sposób prowadzenia kontroli w kolejnych latach.

Podsumowanie

Zdanie „nie ma kości” opisuje zwykle zanik wyrostka zębodołowego, a nie całej szczęki. Kość jarzmowa pozostaje nienaruszona i to w niej kotwiczą się implanty zygomatyczne. Metoda pozwala pominąć odbudowę kości i zwykle oddać pacjentowi stałe uzupełnienie w ciągu kilku dni, ale ma inny profil ryzyka niż implantacja klasyczna — z zapaleniem zatoki szczękowej na pierwszym miejscu i z powikłaniami ujawniającymi się nawet po kilku latach. Jest rozwiązaniem dla sytuacji, w których inne drogi zostały wyczerpane, a nie skrótem. O tym, czy jest w ogóle rozważana, rozstrzyga tomografia stożkowa, a nie sama rozmowa.

Czytaj dalej

• Implantologia — leczenie implantologiczne
• Implanty All-on-X Warszawa
• All-on-4 czy All-on-6 — czym różnią się protokoły pełnołukowe
• Augmentacja kości przed implantem — kiedy jest potrzebna
• Przewodnik po radiologii stomatologicznej

Informacja o charakterze treści i odpowiedzialności

Artykuł ma charakter informacyjno-edukacyjny i nie stanowi porady medycznej, diagnozy ani zalecenia terapeutycznego — nie zastępuje konsultacji ze specjalistą. Jeśli odczuwasz dolegliwości, masz wątpliwości albo stoisz przed decyzją dotyczącą leczenia, skonsultuj się z lekarzem dentystą. Opisane metody i przytoczone dane mają charakter ogólny. Wyniki badań naukowych odnoszą się do populacji, a nie do konkretnego pacjenta. Przebieg oraz rezultat terapii zależą od indywidualnej sytuacji klinicznej i mogą się różnić u poszczególnych pacjentów. Żadna informacja zawarta w artykule nie stanowi gwarancji efektu. Treść przygotowano z należytą starannością, na podstawie ogólnodostępnej wiedzy medycznej oraz publikacji naukowych wskazanych w sekcji Źródła. Nie zalecamy podejmowania ani zaniechania jakichkolwiek działań dotyczących zdrowia wyłącznie na podstawie treści tego artykułu, bez uprzedniej konsultacji z lekarzem.

Źródła

Źródło 1

Linki: https://doi.org/10.1186/s40729-023-00479-x │ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37405545/

Opis: Brennand Roper M, Vissink A, Dudding T, Pollard A, Gareb B, Malevez C, Balshi T, Brecht L, Kumar V, Wu Y, Jung R. „Long-term treatment outcomes with zygomatic implants: a systematic review and meta-analysis.” International Journal of Implant Dentistry. 2023;9(1):21.

Źródło 2

Linki: https://doi.org/10.1111/cid.13153 │ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/36373779/

Opis: Moraschini V, de Queiroz TR, Sartoretto SC, de Almeida DCF, Calasans-Maia MD, Louro RS. „Survival and complications of zygomatic implants compared to conventional implants reported in longitudinal studies with a follow-up period of at least 5 years: A systematic review and meta-analysis.” Clinical Implant Dentistry and Related Research. 2023;25(1):177-189.

Źródło 3

Linki: https://doi.org/10.1111/clr.14027 │ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/36541107/

Opis: Vrielinck L, Moreno-Rabie C, Coucke W, Jacobs R, Politis C. „Retrospective cohort assessment of survival and complications of zygomatic implants in atrophic maxillae.” Clinical Oral Implants Research. 2023;34(2):148-156.

Źródło 4

Linki: https://doi.org/10.1186/s40729-023-00478-y │ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37198345/

Opis: Kämmerer PW, Fan S, Aparicio C, Bedrossian E, Davó R, Morton D, Raghoebar GM, Zarrine S, Al-Nawas B. „Evaluation of surgical techniques in survival rate and complications of zygomatic implants for the rehabilitation of the atrophic edentulous maxilla: a systematic review.” International Journal of Implant Dentistry. 2023;9(1):11.

Źródło 5

Linki: https://doi.org/10.1186/s40729-023-00489-9 │ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37698775/

Opis: Al-Nawas B, Aghaloo T, Aparicio C, Bedrossian E, Brecht L, Brennand-Roper M, Chow J, Davó R, Fan S, Jung R, Kämmerer PW, Kumar VV, Lin WS, Malevez C, Morton D, Pijpe J, Polido WD, Raghoebar GM, Stumpel LJ, Tuminelli FJ, Verdino JB, Vissink A, Wu Y, Zarrine S. „ITI consensus report on zygomatic implants: indications, evaluation of surgical techniques and long-term treatment outcomes.” International Journal of Implant Dentistry. 2023;9(1):28.

Źródło 6

Linki: https://doi.org/10.1111/clr.70015 │ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41732056/

Opis: Strauss FJ, Brunello G, Thoma DS, Kopp I, Stilwell C, Jung RE, Wang HL, Schwarz F. „1st Global Consensus for Clinical Guidelines for the Rehabilitation of the Edentulous Maxilla: A Single-Round Survey on Standard, Short, and Zygomatic Implant-Supported Prostheses.” Clinical Oral Implants Research. 2026;37(Suppl 30):S135-S154.

Źródło 7

Linki: https://doi.org/10.11607/prd.7862 │ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41052291/

Opis: Aparicio C, Sanz A, Tahmasebi S, Broumand V. „Incision and Flap Design in Zygomatic Implant Surgery: A ZAGA-Based Decision Tree.” International Journal of Periodontics & Restorative Dentistry. 2025 (publikacja elektroniczna przed drukiem):1-44.

Źródło 8

Linki: https://doi.org/10.11607/prd.7493 │ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/39775712/

Opis: Ferrigno N, Laureti M, Alrmali AE, Lorenzi C, Wang HL, Carosi P. „Comparative Clinical Outcomes of Two Different Zygomatic Implant Protocols for the Rehabilitation of Severely Atrophic Maxillae: A Retrospective Analysis.” International Journal of Periodontics & Restorative Dentistry. 2026;46(1):74-87.

Źródło 9

Linki: https://doi.org/10.1111/clr.14432 │ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/40105036/

Opis: Rodrigues A, Abi Nader S, Daniel N, Emami E. „Patient-Reported Outcomes With Immediate-Loaded Zygomatic Implant Fixed Rehabilitation in Patients With Edentulous Atrophic Maxilla: A Retrospective Practice-Based Clinical Study.” Clinical Oral Implants Research. 2025;36(7):871-878.